.
صفحه اصلي آرشيو جستجو پيوند ها تماس با ما تا انتخابات
 

آخرین عناوین
پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس
مهرماه در ايران اسلامي، مصادف با دو مناسبت بزرگ ملي است...

شمال نیوز: داود عامری - مهرماه در ايران اسلامي، مصادف با دو مناسبت بزرگ ملي است؛ يكي آغاز سال تحصيلي و شروع يك حركت زيربنايي براي ساخت آينده كشور از لحاظ علمي، فرهنگي و ساخت نيروي انساني و آينده‌ساز مهم است و ديگري، هفته دفاع مقدس كه نقطه‌اي درخشان در تاريخ ملت ايران است. 

شايد اين دو رويداد در ظاهر به همديگر ارتباط نداشته باشند، اما در حقيقت در نقطه بسيار مهمي به نام «فرهنگ» با همديگر تلاقي و انطباق مفهومي پيدا مي‌كنند. 

فرهنگ دفاعي جزئي از خصيصه يك ملت است كه در هنگام مواجه شدن با تهديدات، ملت را آماده مبارزه و ايثار و فداكاري در راه كشور و آرمان‌هاي اعتقادي و ملي مي‌كند و يكي از وظايف مهم نظام تعليم و تربيت كشور، كمك به شكوفايي فرهنگ دفاعي از دوران نوجواني و جواني در افراد سرزمينمان ايران اسلامي است. 

 

فرهنگ و تفكر دفاع مقدس يك سرمايه بزرگ معنوي است كه مي‌تواند به عنوان يك پشتوانه عظيم ملي، تماميت ارضي و فرهنگي ملت بزرگ ايران را در ابعاد مختلف حفظ نمايد و تجربه هشت سال دفاع مقدس ثابت كرد كه عمق و غناي فرهنگ دفاعي مبتني بر آموزه‌هاي اصيل اسلامي و رهبري حضرت امام (ره) در شرايط بعد از انقلاب چگونه توانست بزرگ‌ترين خطر دشمنان قسم خورده نظام مقدس جمهوري اسلامي ايران را دفع كند. 

بر اين اساس توجه زيربنايي و تقويت و پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس امري بسيار حائز اهميت و راهبردي براي ايران اسلامي است كه به صورت مستمر در معرض تهديدات سخت و نرم دشمنان قرار دارد. در اين زمينه نظام تعليم و تربيت در تقويم زيربنايي فرهنگ دفاعي در افراد جامعه از دوران اوليه آموزش در كنار خانواده‌ها و ساير مراكز آموزشي و فرهنگي دخيل در امر آموزش و فرهنگ سازي، نقش بسيار حياتي دارد و فرهنگ و تفكر دفاع مقدس، دستمايه ارزنده‌اي براي اين مهم است. 

 

بي‌ترديد فرهنگ و تفكر دفاع مقدس يكي از شاخصه‌هاي برجسته فرهنگ ايراني ـ اسلامي است كه به جهت نقش آن در پيشبرد اهداف مقدس انقلاب اسلامي بايستي به صورت مستمر مورد توجه و تقويت قرار گيرد، چرا كه «دفاع همچنان باقي است.»

بنابراين براي پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس بايد در حوزه‌هاي مختلفي برنامه ريزي و فعاليت كرد كه اين حوزه‌ها عبارتند از: شناخت، تبيين، تعميق و ترويج. 

 

1ـ شناخت؛ براي اينكه بتوانيم از فرهنگ و تفكر دفاع مقدس پاسداري كنيم  و در حفظ و اعتلاي آن بكوشيم، اولين گام شناخت ماهيت و زواياي مختلف اين فرهنگ است.  تا زماني كه يك مبلغ و مروج احاطه لازم و از روي دانش كه منجر به ايجاد يك شناخت عميق از موضوع شود، پيدا نكند، نمي‌تواند نسبت به تبليغ و حفظ آن موضوع به صورت مطلوب اقدام نمايد و چه بسا ناخواسته منجر به ايجاد انحرافاتي نيز ‌شود كه باعث توليد خسارت‌هاي جبران‌ناپذيري مي‌گردد. 

 

بنابراين شناخت دقيق و نهادينه شده يكي از پيش‌شرط‌هاي لازم براي ورود به بحث «پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس» است كه براي اين منظور مي‌توان اقداماتي را برنامه‌ريزي كرد كه به موارد زير اشاره مي‌شود. 

 

جمع‌آوري دقيق و حفاظت از آثار معنوي دفاع مقدس

اين اقدام دسترسي به منابع را براي مطالعه و شناخت هويت و ماهيت فرهنگ دفاع مقدس هموار مي‌كند و باعث مي‌شود تمامي كساني كه علاقه دارند در اين حوزه ورود پيدا كنند، به آساني به منابع مورد نياز دسترسي پيدا كنند. 

 انجام مطالعات شناختي در ابعاد مختلف فرهنگ و تفكر دفاع مقدس

بي ترديد انجام مطالعات ميداني و كتابخانه‌اي بر اساس منابع جمع‌آوري شده مي‌تواند به توليد دانش علمي درباره فرهنگ دفاع مقدس در ابعاد مختلف منجر شود و زمينه را براي برنامه ريزي‌هاي علمي و دقيق براي ترويج و تقويت فرهنگ دفاع مقدس فراهم سازد. 

 

فعال‌سازي بدنه جامعه و ايجاد انگيزه در آنها براي شناخت فرهنگ دفاع مقدس

ويژگي بارز يك عنصر فرهنگي، پيوند داشتن با مردم است. يعني فرهنگ يك امر انتزاعي و كتابخانه‌اي نيست كه دانش و شناخت آن اختصاص به متخصصان ويژه‌اي داشته باشد. يك مؤلفه اجتماعي وقتي عنوان فرهنگ به خود مي‌گيرد كه در بطن جامعه به عنوان يك خصيصه و رفتار ملي، قومي و منطقه‌اي در آمده باشد، بنابر اين فرهنگ دفاع مقدس بايد در بدنه جامعه تبلور و نمود پيدا كند. اين سخن به معناي نفي نقش پژوهشگران و نخبگان در تقويت و ترويج آن نيست بلكه شرط كافي براي تحقق شناخت جمعي در جامعه نيست. 

بنابراين براي تقويت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس در جامعه و تبلور عيني مؤلفه‌هاي عالي آن بايد شناخت جمعي را از آن تقويت كنيم. 

 

2 ـ تبيين؛ مي‌توان گفت كه تبيين و ايجاد شناخت، لازم و ملزوم يكديگرند. موضوع فرهنگ دفاع مقدس بايد به درستي تبيين شود تا شناخت از آن قابل انتقال گردد و از سوي ديگر براي تبيين درست و موثر بايد شناخت درست و عميق داشت. 

بنابراين لازم است: 

*به صورت مستمر اهل فرهنگ در خصوص فرهنگ و تفكر دفاع مقدس قلم فرسايي كنند و آن را از زواياي مختلف در معرض مطالعه و ديد نسل‌هاي جديد قرار دهند. 

* در حوزه فرهنگ دفاع مقدس ضمن نخبه‌پروري براي ايجاد تحرك و نوآوري و تزريق انرژي و پتانسيل‌هاي جديد، از نخبگان اين حوزه براي تبيين مولفه‌هاي فرهنگ و تفكر دفاع مقدس بهره‌گيري شود. 

* فرهنگ دفاع مقدس در حوزه گفتماني كشور به عنوان يك گفتمان با گستره كشوري در جمع نخبگان و اقشار مختلف جامعه مطرح شود و مباني نظري آن در جريان اين گفتمان‌سازي پردازش و در جامعه نخبگي ساخته شود. 

* در ابتداي بحث به رابطه بين نظام تعليم و تربيت و فرهنگ دفاعي و به تبع آن فرهنگ دفاع مقدس اشاره شد. در اينجا ذكر اين نكته به عنوان يك راهكار اجرايي ضرورت دارد كه يكي از محمل‌هاي مناسب و مستعد براي تبيين فرهنگ دفاع مقدس، بهره‌گيري از كتاب‌هاي درسي است.

 

ورود منطقي و مناسب فرهنگ و تفكر دفاع مقدس به كتاب‌هاي درسي باعث امتداد صحيح فرهنگ مقاومت و ايثار در توالي نسل‌ها خواهد بود و قوام بخش فرهنگ ملي ما مي‌شود. 

* مراكز فرهنگي به صورت ذاتي وظيفه فعاليت در حوزه فرهنگ را دارند. اما آنچه مهم است برنامه ريزي براي انجام يك كار هدفمند است. بنابراين مراكز فرهنگي بايستي با برنامه‌ريزي مدون، تبيين فرهنگ و تفكر دفاع مقدس را در حوزه مخاطبان خود به صورت جدي برنامه ريزي و اجرا نمايد. 

 

3 ـ تعميق و ترويج 

سومين گام براي پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس و ترويج آن با نگاه به عمق بخشي و نهادينه‌سازي در جامعه است. ايجاد شناخت، نظريه‌پردازي و تبيين ابعاد نظري و علمي اين فرهنگ در نهايت بايد منجر به يك كنش جمعي و خصيصه ملي گردد. در چنين شرايطي مي‌توان گفت كه آثار فرهنگي و فرهنگ دفاع مقدس در جامعه جاري و ساري است. براي رسيدن به اين جايگاه لازم است مولفه‌هاي فرهنگ و تفكردفاع مقدس در جامعه تعميق و ترويج گردد. طبيعي است براي اينكه بتوانيم ترويج و تعميق فرهنگ و تفكر دفاع مقدس را به صورت دقيق تر به انجام رسانيم، لازم است برنامه ريزي و اقداماتي را طراحي كنيم كه به تعدادي از آن اشاره مي‌گردد: 

 

* ارزش‌گذاري فرهنگي و اجتماعي

* تبديل محتواي معنوي و داشته‌هاي تئوريك به محصولات اوليه

* توليد محصولات فاخر فرهنگي از قبيل كتاب، فيلم، بازي‌هاي رايانه‌اي و ... 

* ايجاد يك مشاركت جدي در بين اقشار مختلف مردم براي بزرگداشت و ترويج فرهنگ دفاع مقدس كه طبيعتاً اين امر پس از دو مرحله ايجاد شناخت و تبيين قابليت اجرايي خواهد داشت. 

* ارزش‌گذاري فرهنگي و اجتماعي و جايگاه دهي فرهيختگي به افراد و گروه‌هاي اجتماعي مزين به مولفه‌هاي فرهنگ دفاع مقدس

* توجه جدي به يادمان‌سازي هنري و ملي از آثار فرهنگي دفاع مقدس و ... . 

به طور مسلم براي فرهنگ‌سازي و عمق بخشي به مؤلفه‌‌هاي فرهنگ دفاع مقدس، بايد به صورت مستمر با كنش همگاني در جامعه نسبت به تبليغ و ترويج آن اقدام كرد كه نتيجه آن اثربخشي و جا افتادن مؤلفه‌‌هاي فرهنگ و تفكر دفاع مقدس در كنشگري قاطبه مردم و عموميت يافتن در لايه‌هاي مختلف جامعه است كه در چنين شرايطي مي‌توان مدعي تعميق يك فرهنگ شد.  بي‌ترديد مؤلفه‌‌ها و عناصر مهمي همچون ايثار، شهادت‌طلبي، همنوع‌دوستي، گذشت، خدمت صادقانه و ... در جامعه ما جزو خصيصه‌هاي ارزشي و پذيرفته شده هستند، اما آنچه مهم است بروز و ظهور عيني و عملي اين ارزش‌ها است كه با پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس به صورت منطقي و علمي، اين امر نيز به واقعيت‌هاي جامعه تبديل مي‌گردد.  البته انديشمندان، دست‌اندركاران و فعالان حوزه فرهنگ و تفكر دفاع مقدس در اين بخش اقدامات شايسته‌اي انجام داده‌اند كه نمود آن را در فرهنگ دفاعي كشور و الهام‌بخشي آن در جبهه مقاومت و منطقه شاهد هستيم. اما اين گنج بزرگ ملي، ذخيره‌اي تمام نشدني است كه كار و مديريت جهادي توأم با اهتمام همگاني را مي‌طلبد. 

داود عامری مهرماه در ايران اسلامي، مصادف با دو مناسبت بزرگ ملي است؛ يكي آغاز سال تحصيلي و شروع يك حركت زيربنايي براي ساخت آينده كشور از لحاظ علمي، فرهنگي و ساخت نيروي انساني و آينده‌ساز مهم است و ديگري، هفته دفاع مقدس كه نقطه‌اي درخشان در تاريخ ملت ايران است.  شايد اين دو رويداد در ظاهر به همديگر ارتباط نداشته باشند، اما در حقيقت در نقطه بسيار مهمي به نام «فرهنگ» با همديگر تلاقي و انطباق مفهومي پيدا مي‌كنند.  فرهنگ دفاعي جزئي از خصيصه يك ملت است كه در هنگام مواجه شدن با تهديدات، ملت را آماده مبارزه و ايثار و فداكاري در راه كشور و آرمان‌هاي اعتقادي و ملي مي‌كند و يكي از وظايف مهم نظام تعليم و تربيت كشور، كمك به شكوفايي فرهنگ دفاعي از دوران نوجواني و جواني در افراد سرزمينمان ايران اسلامي است.    فرهنگ و تفكر دفاع مقدس يك سرمايه بزرگ معنوي است كه مي‌تواند به عنوان يك پشتوانه عظيم ملي، تماميت ارضي و فرهنگي ملت بزرگ ايران را در ابعاد مختلف حفظ نمايد و تجربه هشت سال دفاع مقدس ثابت كرد كه عمق و غناي فرهنگ دفاعي مبتني بر آموزه‌هاي اصيل اسلامي و رهبري حضرت امام (ره) در شرايط بعد از انقلاب چگونه توانست بزرگ‌ترين خطر دشمنان قسم خورده نظام مقدس جمهوري اسلامي ايران را دفع كند.  بر اين اساس توجه زيربنايي و تقويت و پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس امري بسيار حائز اهميت و راهبردي براي ايران اسلامي است كه به صورت مستمر در معرض تهديدات سخت و نرم دشمنان قرار دارد. در اين زمينه نظام تعليم و تربيت در تقويم زيربنايي فرهنگ دفاعي در افراد جامعه از دوران اوليه آموزش در كنار خانواده‌ها و ساير مراكز آموزشي و فرهنگي دخيل در امر آموزش و فرهنگ سازي، نقش بسيار حياتي دارد و فرهنگ و تفكر دفاع مقدس، دستمايه ارزنده‌اي براي اين مهم است.    بي‌ترديد فرهنگ و تفكر دفاع مقدس يكي از شاخصه‌هاي برجسته فرهنگ ايراني ـ اسلامي است كه به جهت نقش آن در پيشبرد اهداف مقدس انقلاب اسلامي بايستي به صورت مستمر مورد توجه و تقويت قرار گيرد، چرا كه «دفاع همچنان باقي است.» بنابراين براي پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس بايد در حوزه‌هاي مختلفي برنامه ريزي و فعاليت كرد كه اين حوزه‌ها عبارتند از: شناخت، تبيين، تعميق و ترويج.    1ـ شناخت؛ براي اينكه بتوانيم از فرهنگ و تفكر دفاع مقدس پاسداري كنيم  و در حفظ و اعتلاي آن بكوشيم، اولين گام شناخت ماهيت و زواياي مختلف اين فرهنگ است.  تا زماني كه يك مبلغ و مروج احاطه لازم و از روي دانش كه منجر به ايجاد يك شناخت عميق از موضوع شود، پيدا نكند، نمي‌تواند نسبت به تبليغ و حفظ آن موضوع به صورت مطلوب اقدام نمايد و چه بسا ناخواسته منجر به ايجاد انحرافاتي نيز ‌شود كه باعث توليد خسارت‌هاي جبران‌ناپذيري مي‌گردد.    بنابراين شناخت دقيق و نهادينه شده يكي از پيش‌شرط‌هاي لازم براي ورود به بحث «پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس» است كه براي اين منظور مي‌توان اقداماتي را برنامه‌ريزي كرد كه به موارد زير اشاره مي‌شود.    جمع‌آوري دقيق و حفاظت از آثار معنوي دفاع مقدس اين اقدام دسترسي به منابع را براي مطالعه و شناخت هويت و ماهيت فرهنگ دفاع مقدس هموار مي‌كند و باعث مي‌شود تمامي كساني كه علاقه دارند در اين حوزه ورود پيدا كنند، به آساني به منابع مورد نياز دسترسي پيدا كنند.   انجام مطالعات شناختي در ابعاد مختلف فرهنگ و تفكر دفاع مقدس بي ترديد انجام مطالعات ميداني و كتابخانه‌اي بر اساس منابع جمع‌آوري شده مي‌تواند به توليد دانش علمي درباره فرهنگ دفاع مقدس در ابعاد مختلف منجر شود و زمينه را براي برنامه ريزي‌هاي علمي و دقيق براي ترويج و تقويت فرهنگ دفاع مقدس فراهم سازد.    فعال‌سازي بدنه جامعه و ايجاد انگيزه در آنها براي شناخت فرهنگ دفاع مقدس ويژگي بارز يك عنصر فرهنگي، پيوند داشتن با مردم است. يعني فرهنگ يك امر انتزاعي و كتابخانه‌اي نيست كه دانش و شناخت آن اختصاص به متخصصان ويژه‌اي داشته باشد. يك مؤلفه اجتماعي وقتي عنوان فرهنگ به خود مي‌گيرد كه در بطن جامعه به عنوان يك خصيصه و رفتار ملي، قومي و منطقه‌اي در آمده باشد، بنابر اين فرهنگ دفاع مقدس بايد در بدنه جامعه تبلور و نمود پيدا كند. اين سخن به معناي نفي نقش پژوهشگران و نخبگان در تقويت و ترويج آن نيست بلكه شرط كافي براي تحقق شناخت جمعي در جامعه نيست.  بنابراين براي تقويت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس در جامعه و تبلور عيني مؤلفه‌هاي عالي آن بايد شناخت جمعي را از آن تقويت كنيم.    2 ـ تبيين؛ مي‌توان گفت كه تبيين و ايجاد شناخت، لازم و ملزوم يكديگرند. موضوع فرهنگ دفاع مقدس بايد به درستي تبيين شود تا شناخت از آن قابل انتقال گردد و از سوي ديگر براي تبيين درست و موثر بايد شناخت درست و عميق داشت.  بنابراين لازم است:  *به صورت مستمر اهل فرهنگ در خصوص فرهنگ و تفكر دفاع مقدس قلم فرسايي كنند و آن را از زواياي مختلف در معرض مطالعه و ديد نسل‌هاي جديد قرار دهند.  * در حوزه فرهنگ دفاع مقدس ضمن نخبه‌پروري براي ايجاد تحرك و نوآوري و تزريق انرژي و پتانسيل‌هاي جديد، از نخبگان اين حوزه براي تبيين مولفه‌هاي فرهنگ و تفكر دفاع مقدس بهره‌گيري شود.  * فرهنگ دفاع مقدس در حوزه گفتماني كشور به عنوان يك گفتمان با گستره كشوري در جمع نخبگان و اقشار مختلف جامعه مطرح شود و مباني نظري آن در جريان اين گفتمان‌سازي پردازش و در جامعه نخبگي ساخته شود.  * در ابتداي بحث به رابطه بين نظام تعليم و تربيت و فرهنگ دفاعي و به تبع آن فرهنگ دفاع مقدس اشاره شد. در اينجا ذكر اين نكته به عنوان يك راهكار اجرايي ضرورت دارد كه يكي از محمل‌هاي مناسب و مستعد براي تبيين فرهنگ دفاع مقدس، بهره‌گيري از كتاب‌هاي درسي است.   ورود منطقي و مناسب فرهنگ و تفكر دفاع مقدس به كتاب‌هاي درسي باعث امتداد صحيح فرهنگ مقاومت و ايثار در توالي نسل‌ها خواهد بود و قوام بخش فرهنگ ملي ما مي‌شود.  * مراكز فرهنگي به صورت ذاتي وظيفه فعاليت در حوزه فرهنگ را دارند. اما آنچه مهم است برنامه ريزي براي انجام يك كار هدفمند است. بنابراين مراكز فرهنگي بايستي با برنامه‌ريزي مدون، تبيين فرهنگ و تفكر دفاع مقدس را در حوزه مخاطبان خود به صورت جدي برنامه ريزي و اجرا نمايد.    3 ـ تعميق و ترويج  سومين گام براي پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس و ترويج آن با نگاه به عمق بخشي و نهادينه‌سازي در جامعه است. ايجاد شناخت، نظريه‌پردازي و تبيين ابعاد نظري و علمي اين فرهنگ در نهايت بايد منجر به يك كنش جمعي و خصيصه ملي گردد. در چنين شرايطي مي‌توان گفت كه آثار فرهنگي و فرهنگ دفاع مقدس در جامعه جاري و ساري است. براي رسيدن به اين جايگاه لازم است مولفه‌هاي فرهنگ و تفكردفاع مقدس در جامعه تعميق و ترويج گردد. طبيعي است براي اينكه بتوانيم ترويج و تعميق فرهنگ و تفكر دفاع مقدس را به صورت دقيق تر به انجام رسانيم، لازم است برنامه ريزي و اقداماتي را طراحي كنيم كه به تعدادي از آن اشاره مي‌گردد:    * ارزش‌گذاري فرهنگي و اجتماعي * تبديل محتواي معنوي و داشته‌هاي تئوريك به محصولات اوليه * توليد محصولات فاخر فرهنگي از قبيل كتاب، فيلم، بازي‌هاي رايانه‌اي و ...  * ايجاد يك مشاركت جدي در بين اقشار مختلف مردم براي بزرگداشت و ترويج فرهنگ دفاع مقدس كه طبيعتاً اين امر پس از دو مرحله ايجاد شناخت و تبيين قابليت اجرايي خواهد داشت.  * ارزش‌گذاري فرهنگي و اجتماعي و جايگاه دهي فرهيختگي به افراد و گروه‌هاي اجتماعي مزين به مولفه‌هاي فرهنگ دفاع مقدس * توجه جدي به يادمان‌سازي هنري و ملي از آثار فرهنگي دفاع مقدس و ... .  به طور مسلم براي فرهنگ‌سازي و عمق بخشي به مؤلفه‌‌هاي فرهنگ دفاع مقدس، بايد به صورت مستمر با كنش همگاني در جامعه نسبت به تبليغ و ترويج آن اقدام كرد كه نتيجه آن اثربخشي و جا افتادن مؤلفه‌‌هاي فرهنگ و تفكر دفاع مقدس در كنشگري قاطبه مردم و عموميت يافتن در لايه‌هاي مختلف جامعه است كه در چنين شرايطي مي‌توان مدعي تعميق يك فرهنگ شد.  بي‌ترديد مؤلفه‌‌ها و عناصر مهمي همچون ايثار، شهادت‌طلبي، همنوع‌دوستي، گذشت، خدمت صادقانه و ... در جامعه ما جزو خصيصه‌هاي ارزشي و پذيرفته شده هستند، اما آنچه مهم است بروز و ظهور عيني و عملي اين ارزش‌ها است كه با پاسداشت فرهنگ و تفكر دفاع مقدس به صورت منطقي و علمي، اين امر نيز به واقعيت‌هاي جامعه تبديل مي‌گردد.  البته انديشمندان، دست‌اندركاران و فعالان حوزه فرهنگ و تفكر دفاع مقدس در اين بخش اقدامات شايسته‌اي انجام داده‌اند كه نمود آن را در فرهنگ دفاعي كشور و الهام‌بخشي آن در جبهه مقاومت و منطقه شاهد هستيم. اما اين گنج بزرگ ملي، ذخيره‌اي تمام نشدني است كه كار و مديريت جهادي توأم با اهتمام همگاني را مي‌طلبد. 
ایمیل مستقیم :‌ info@shomalnews.com
شماره پیامک : 5000592323
 
working();

ارسال نظر :
پاسخ به :





نام : پست الکترونیک :
تصویر روبرو را بصورت لاتین وارد نمایید :
 
working();


« صفحه اصلي | درباره ما | آرشيو | جستجو | پيوند ها | تماس با ما »
هرگونه نقل و نشر مطالب با ذكر نام شمال نيوز آزاد مي باشد


سامانه آموزش آنلاین ویندی